สมุนไพรสกัดต้านโรคนมโคอักเสบ…ดันเกษตรกรผลิตนมคุณภาพ – บอกกล่าวเล่าขาน

Published มิถุนายน 8, 2014 by SoClaimon

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย-ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์เดลินิวส์

วันจันทร์ 2 มิถุนายน 2557 เวลา 00:00 น.

นักวิจัยด้านเภสัชศาสตร์และสัตวแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ระดมสมองวิจัยน้ำมันสมุนไพรสกัดต้านโรคเต้านมวัวอักเสบแทนการใช้ยาปฏิชีวนะได้สำเร็จ ผลักดันเกษตรกรไทยผลิตนมที่ได้คุณภาพมาตรฐาน ซึ่งปัจจุบันโรคเต้านมวัวอักเสบ ถือเป็นปัญหาเรื้อรังของเกษตรกรไทยผู้เลี้ยงวัวนม ทำให้น้ำนมวัวที่ได้ไม่มีคุณภาพและปริมาณลด    ลง นอกจากค่าใช้จ่ายในการรักษาที่สูงแล้ว เกษตรกรยังต้องสูญเสียรายได้คิดเป็นความสูญเสียทางเศรษฐกิจในอุตสาหกรรมการผลิตน้ำนมวัวเป็นจำนวนมาก ประมาณความเสียหายโดยรวม 1,500-2,000 ล้านบาทต่อปี แนวทางการรักษาที่ผ่านมา ส่วนใหญ่จะเป็นการนำยาปฏิชีวนะและยาต้านการอักเสบมาใช้ ซึ่งยาเหล่านี้อาจก่อให้เกิดปัญหาการดื้อยาและการปนเปื้อนในน้ำนม น้ำนมวัวที่ได้จะขาดคุณภาพและส่งผลเสียต่อผู้บริโภคในที่สุด

รศ.ดร.วัชรี  คุณกิตติ นักวิจัยคณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น  กล่าวว่า ที่มาของงานวิจัยเกิดจากการหารือร่วมกันระหว่างอาจารย์คณะสัตวแพทยศาสตร์กับอาจารย์คณะเภสัชศาสตร์ ม.ขอนแก่น ในประเด็นงานวิจัยเพื่อสังคม โดยเฉพาะกลุ่มเกษตรกรในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จึงพบโจทย์งานวิจัยที่น่าสนใจ เกี่ยวกับการแก้ไขปัญหาโรคเต้านมวัวอักเสบของเกษตรกรผู้เลี้ยงวัวนม ซึ่งถือเป็นปัญหาเรื้อรังที่ทำให้น้ำนมวัวไม่มีคุณภาพ ปริมาณลดลง เกษตรกรต้องสูญเสียรายได้และเสียค่าใช้จ่ายในการรักษาสูง สาเหตุของโรคเกิดจากการอักเสบและติดเชื้อของเต้านมวัว อันเนื่องมาจากการทำความสะอาดเต้านมก่อนและหลังรีดไม่ดีพอ หรือเกิดจากการรีดนมด้วยเครื่องรีดนมที่แรงเกินไป ดังนั้นเกษตรกรผู้เลี้ยงจึงควรมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการดูแลรักษาความสะอาดเต้านมวัว และการรีดนมวัวที่ถูกวิธี เพื่อป้องกันการเกิดโรค ปัจจุบันผลิตภัณฑ์ส่วนใหญ่ที่เกษตรกรนำมาใช้ในการทำความสะอาดเต้านมวัวจะเป็นยาปฏิชีวนะหรือน้ำยาฆ่าเชื้อที่เตรียมจากสารเคมี เมื่อใช้เป็นระยะเวลานานจะทำให้วัวดื้อยา และก่อให้เกิดสารตกค้างในน้ำนม ตามมาด้วยปัญหาการปนเปื้อนในน้ำนม ส่งผลเสียต่อผู้บริโภค ในที่สุด

คณะนักวิจัยร่วมกันศึกษาแนวทางการนำสมุนไพรมาใช้ทดแทนยาปฏิชีวนะ โดยเล็งเห็นศักยภาพของสมุนไพรไทยว่ามีสรรพคุณสามารถฆ่าเชื้อได้ จึงเกิดเป็น โครงการพัฒนาผลิตภัณฑ์จุ่มเต้านมวัวที่สามารถฆ่าเชื้อก่อนเกิดโรคเต้านมอักเสบ โดยได้รับการสนับสนุนจาก สำนักงานกองทุนสนับสนุนวิจัย (สกว.) จากนั้นทำการเก็บตัวอย่างจากแม่วัวในฟาร์มเครือข่ายของกรมปศุสัตว์ โดยนักวิจัยจากศูนย์วิจัยและพัฒนาภาคตะวันออกเฉียงเหนือ กรมปศุสัตว์ พบเชื้อที่ให้ก่อเกิดโรคมากที่สุด 2 ชนิด คือ แสตปฟิโลคอกคัส ออเรียส และสเตร็ปโตคอกคัส อกาแลกเตีย

จากเชื้อก่อโรคที่พบนำมาทดสอบกับน้ำมันสมุนไพรหลายชนิด พบว่าน้ำมันสมุนไพรที่ออกฤทธิ์ฆ่าเชื้อได้มากที่สุดมีอยู่ 7 ชนิด เป็นน้ำมันที่สกัดจากสมุนไพร ได้แก่ ตะไคร้ พลู ขมิ้นชัน ไพล กระเพรา โหระพา และ มะกรูด จากนั้นนำน้ำมันสมุนไพรสกัด 7 ชนิด มาพัฒนาเป็นตำรับยาทดสอบฤทธิ์การฆ่าเชื้อได้ภายในระยะเวลาตามคำแนะนำของสัตวแพทย์ แล้วทำการทดสอบกับแม่วัวจริง จนประสบผลสำเร็จได้ผลิตภัณฑ์จุ่มเต้านมวัว จากนั้นนำมาให้เกษตรกรผู้เลี้ยงวัวนมทดลองใช้ ปรากฏว่าผลสะท้อนจากเกษตรกรอยากให้ผลิตภัณฑ์มีความสะดวกในการใช้งานด้วย คณะนักวิจัยจึงพัฒนาผลิตภัณฑ์จากตำรับยาเดิมเป็นแบบ

สเปรย์ฉีด เพื่อให้เกษตรกรได้เลือกใช้ตามความเหมาะสม

จุดเด่นของน้ำมันสมุน ไพรสกัดที่นำมาใช้ทำยาฆ่าเชื้อหัวนมแม่วัวก่อนและหลังรีดนม นอกจากจะช่วยป้องกันการติดเชื้อแบคทีเรียที่พบบ่อย ๆ ในน้ำนมแล้ว ยังมีกลิ่นหอมและระเหยได้ง่าย ความหนืดน้อยสามารถไหลเข้าสู่ท่อนมวัวได้ง่ายในระยะเวลาไม่นานและปริมาณที่ใช้ไม่เยอะ เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม เนื่องจากเป็นสารสกัดจากสมุนไพรธรรมชาติ จึงไม่ก่อให้เกิดสารตกค้างในน้ำนมเหมือนน้ำยาฆ่าเชื้อที่เตรียมจากสารเคมี ไม่ระคายเคืองเต้านมวัว เก็บไว้ได้นานตามอุณหภูมิห้อง อีกทั้งยังช่วยลดอัตราการติดเชื้อโรคครั้งใหม่ได้ถึงร้อยละ 50 เป็นการลดอุบัติการณ์การเกิดโรคเต้านมอักเสบได้อย่างมีประสิทธิภาพ ที่สำคัญลดการนำเข้ายาปฏิชีวนะจากต่างประเทศอีกด้วย ซึ่งในขณะนี้ทั้งผลิต ภัณฑ์จุ่มและสเปรย์ฉีดเต้านมวัว ได้รับการจดสิทธิบัตรและอนุสิทธิบัตรแล้ว ทั้งในและต่างประเทศ

สำหรับเอกชนที่สนใจต้องการต่อยอดงานวิจัยสู่เชิงพาณิชย์ กระบวนการผลิตไม่ยุ่งยากซับซ้อน ทำง่าย และลงทุนต่ำ สามารถติดต่อได้ที่ สำนักงานบริหารจัดการทรัพย์สินทางปัญญา มหาวิทยาลัยขอนแก่น โทร.0-4320-2733.

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

%d bloggers like this: