ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย

วิกฤติ “กระบือไทย”ใกล้สูญพันธุ์ “กาสรกสิวิทย์”โรงเรียนสอนควายไถนา

Posted on: มกราคม 17, 2011

วันที่ 12/3/2009

ผ่านทางแนวหน้า มั่นคง ตรงไป ตรงมา.

อะไรเอ่ยตัวดำสี่เท้า เขากาง กินฟางและหญ้า

เป็นสัตว์เลี้ยง ช่วยลากเกวียน และคันไถ

มันแข็งแรง ทำงานเก่ง แต่เชื่องช้า ไม่ว่องไว

เด็ก ๆ ชอบใจ ได้ขี่หลัง พอมันว่าง ชอบแช่โคลน

อ่านมาถึงตรงนี้ หลายท่านคงทายได้ถูกแล้วว่าคำตอบคือ “ควาย” หรือ “กระบือ”นั่นเอง

ลั่นระฆังเปิดตัวอย่างเป็นทางการแล้ว สำหรับ “กาสรกสิวิทย์” (กา-สอน-กะ-สิ-วิด)โรงเรียน ว่าด้วยการฝึกควายให้ไถนาเป็น อีกทั้งยังเป็นศูนย์เรียนรู้เกี่ยวกับการใช้แรงงานควายทำการเกษตร อันเป็นโครงการในพระราชดำริของ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ที่ทรงมุ่งมั่นสืบสานพระปณิธานแห่งความพอเพียง…

“กาสร” แปลว่า ควาย “กสิวิทย์” คือ ศาสตร์แห่งการทำกสิกรรม โรงเรียนกาสรกสิวิทย์ จึงหมายถึง สถาบันอันประสิทธิ์ประสาทวิชา ว่าด้วยการเลี้ยงควายนั่นเอง น่าปลื้มใจที่โรงเรียนสอน

ควายแห่งนี้ถูกก่อตั้งขึ้นมา ในภาวะที่ควายไทยสุ่มเสี่ยงใกล้สูญพันธุ์…

ข้อมูลจาก “กรมปศุสัตว์” ระบุว่า ปริมาณควายในประเทศไทย มีจำนวนลดลงอย่างมาก คือเหลือประมาณ 1 ล้านตัวเศษเท่านั้น !!!

ในอดีตเมื่อ 30 ปีที่แล้ว “เมืองไทย” เคยอุดมไปด้วยประชากรควายมากถึง 6 ล้านตัว ในปี 2540 ควายในเมืองไทยมีจำนวนลดลงดิ่งเหว เหลือ 2.2 ล้านตัว ต่อมาปี 2549 กราฟจำนวนควาย ตกต่ำอย่างต่อเนื่องเหลือเพียงหยิบมือ 1.3 ล้านตัว นี่คือสัญญาณอันตราย อาจเรียกได้ว่าเป็น “วิกฤติ ควายไทย”

ทำไมคนไทยจึงลืมควาย…?

ผกาพรรณ สกุลมั่น นักวิชาการเกษตร9 ศูนย์วิจัยและพัฒนาการผลิตกระบือและโคสถาบันสุวรรณวาจก กสิกิจเพื่อการค้นคว้าและพัฒนาปศุสัตว์และผลิตภัณฑ์สัตว์มหาวิทยาลัยเกษตรศาส ตร์ ระบุว่า…

สำหรับประเทศไทยซึ่งรากฐานคือการเกษตร แต่การเกษตรเป็นภาคที่ได้รับการสนับสนุนจากรัฐบาล น้อยกว่าภาคธุรกิจและอุตสาหกรรม เกษตรกรนับวันแต่จะอ่อนแอลง โดยเฉพาะช่วงก่อนวิกฤติเศรษฐกิจ ความแตกต่างระหว่างคนรวย ในภาคธุรกิจและอุตสาหกรรมกับคนในภาคเกษตรมีอยู่มาก แรงงานในชนบทเคลื่อนย้ายเข้าสู่ภาคอุตสาหกรรม มีการสร้างปัจจัยสนับสนุนการใช้เครื่องมือเครื่องจักรในการเกษตรกันมาก ประกอบกับคนส่วนใหญ่หลงความทันสมัยในวัตถุนิยมมากกว่าพิจารณาถึงความคุ้ม แรงงานวัวควายที่เคยใช้ในระบบการทำไร่ไถนาของเกษตรกรรายย่อยในชนบท ถูกมองว่าล้าหลัง

ครั้นเมื่อเกิดวิกฤติเศรษฐกิจกลางปี พ.ศ. 2540 แรงงานในภาคอุตสาหกรรมบางส่วนจึงถอยหลังกลับสู่ฐานรากทางการเกษตรในด้านต่าง ๆ แต่บางสิ่งบางอย่างหายไปจากวิถีชีวิตคนในชนบท ตัวอย่างที่เห็นชัดเจนคือ… ควายที่เคยใช้ไถ พื้นที่เตรียมดินเพาะปลูกในหลายท้องที่ได้หลุดหายไปจากระบบการทำไร่ไถนาเกือบหมด !!!

ทำไมชาวบ้านจึงขายควาย ?

ผกาพรรณ ระบุว่า นักวิชาการ ที่เกี่ยวข้องกับการวิจัยและส่งเสริมการเลี้ยงควายเคยวิเคราะห์ กันว่าเป็นเพราะควายราคาไม่ดี (ในอดีต) ไม่มีสิ่งจูงใจให้ชาวบ้านเลี้ยงควายอีกต่อไป ควายจึงถูกขายออก แต่ครั้นเมื่อควายมีราคาดี เกือบเทียบเท่าวัวตามที่เห็นในตลาดนัดวัวควาย ในชนบทในปัจจุบัน ชาวบ้านก็ยังคงขายควายต่อไปเพราะราคาดี โดยที่คิดว่าไม่จำเป็นต้องใช้ควายอีกต่อไป เพราะสามารถหาซื้อหรือเช่ารถไถมาใช้เตรียมดินเพาะปลูกแทน ปัจจัยเหล่านี้จึงสะท้อนว่าไม่ว่าควายราคาดีหรือไม่ ชาวบ้านก็ขายทั้งสิ้น ปัจจุบันชาวบ้านบางรายอยากกลับมาเลี้ยงควายอีก แต่ปัญหาคือควายมีราคาแพงเกินกว่าที่จะหาซื้อมาได้

ทำไมควายจึงลดจำนวนลง ?

นักวิชาการจาก ศูนย์วิจัยและพัฒนาการผลิตกระบือ ฯ วิเคราะห์ว่า ควายลดจำนวนลงเพราะคนไทยกินเนื้อควายกันมาก จากสถิติของกรมปศุสัตว์ ระบุว่าจำนวนควายในประเทศอาจเหลือน้อยกว่านี้มาก ถ้าไม่มีควายจากชายแดนลาว เขมร และไกลไปถึงเวียดนาม คอยสนับสนุนให้คนไทยมีเนื้อควายบริโภคอยู่อย่างอุดมสมบูรณ์

นักวิชาการจากประเทศลาวเคยรายงานในการประชุมแห่งหนึ่ง ที่ประเทศเวียดนาม (การประชุมปฏิบัติการ Research Approaches and Methods for Improving Crop-Animal Systems in South East Asia) ว่า ประเทศลาวมีรายได้สูงจากการขายวัวควายมีชีวิตให้กับประเทศเพื่อนบ้าน ผู้เข้าร่วมประชุมให้ความสนใจซักไซร้ประเด็นนี้ ปรากฏว่า ลูกค้ารายใหญ่ก็คือ…

“ประเทศไทย” เรานี่เอง

ย้อนกลับมาถึงเรื่องคนไทยกินเนื้อควายกันมาก อาหารที่โปรดปรานของคนไทยบางกลุ่มคือตัว อ่อนที่อยู่ในท้องแม่ควาย ควายท้องถูกฆ่าขายเนื้อที่โรงฆ่าสัตว์เป็นจำนวนมาก ทำอย่างไรจึงจะแก้ปัญหาการกินควาย แบบล้างผลาญของคนบางกลุ่ม ทำอย่างไรจึงจะเพิ่มจำนวนแม่ควาย และให้แม่ควายได้มีโอกาสให้ลูกได้นาน ๆ ตราบที่แม่ควายยังมีความสมบูรณ์พันธุ์อยู่

ปัญหาที่เกิดขึ้นนี้ องค์กรใดองค์กรหนึ่งจะแก้ไขเพียงลำพังคงสำเร็จยาก ต้องร่วมมือกันหลายฝ่าย แต่ในความเป็นจริงต่าง ฝ่ายต่างก็ดำเนินการกันไป ถ้าหน่วยงานต่าง ๆ ประสานงานกันได้ ปัญหายาก ๆ อาจง่ายขึ้น

คนไทยลืมพัฒนาควาย

ทำไมคนไทยจึงลืมพัฒนาควาย ทำไมคนไทยจึงปล่อยให้จำนวนควายไทยลดดิ่งลงจนเหลือเพียง 1 ล้านเท่านั้น นักวิชาการจาก ศูนย์วิจัยและพัฒนาการผลิตกระบือ ฯ ผู้นี้หยิบยกข้อเขียนของชาวต่างชาติซึ่งเข้ามาดูการแข่งควาย ที่ชลบุรีเป็นประจำ เขาบอกว่า…

“การแข่งควายอาจเป็นกุญแจดอกสำคัญที่ช่วยอนุรักษ์ควายให้คงอยู่ได้ในประเทศไทย”

จากการที่พบว่าประเทศไทย เรายังมีควายที่ตัวโต น้ำหนักมากกว่า 1 ตัน ให้เห็นอยู่ คนไทยส่วนใหญ่ยังคงค้นไม่พบของดีเมืองไทย วัฒนธรรมเกษตรที่ดีของไทย สายตาแลเลยไปมองแต่สัตว์เศรษฐกิจของชาวตะวันตก พยายามจะนำเข้ามาพัฒนาโดยไม่ให้ความสนใจพัฒนาสัตว์พื้น เมืองที่มีอยู่เท่าที่ควร

ผกาพรรณ ระบุว่า ในอดีตเคยมีบทความวิเคราะห์สถานภาพประเทศไทยและคนไทยในหัวข้อเรื่อง “Thailand : Beyond Sex and Golf” ที่ทำให้คนไทยบางส่วนโกรธนัก โกรธหนาที่ถูกระบุว่ามีเพียง “Sex” และ “Golf” เท่านั้น ที่เป็นข้อได้เปรียบของประเทศไทย ประเด็นดังกล่าวคงต้องคิดอย่างใจเป็นธรรมว่า…

บทความนั้นเขียนถึงความล่มสลายทางเศรษฐกิจ ของประเทศไทย ประการสำคัญ ประการหนึ่งคือ “คนไทยเดินตามก้นชาวตะวันตก” โดยไม่มองตัวเอง

เมื่อย้อนกลับมาพิจารณาวิกฤติจำนวนควาย ก็คงเป็นไปในทำนองเดียวกันว่า พฤติกรรมคนไทยไม่ค่อย คิดพัฒนาสัตว์พื้นเมืองไทยเราเอง นักวิชาการจาก ศูนย์วิจัยและพัฒนาการผลิตกระบือ ฯ ผู้นี้ มองว่า น่าจะถึงเวลาที่เราคนไทยควรปรับเปลี่ยนพฤติกรรมกันใหม่ได้แล้ว และหันมาให้ความสำคัญกับสิ่งใกล้ตัว ช่วยกันพัฒนาควายพื้นเมืองให้เป็นสัตว์เศรษฐกิจ เหมือนดังเช่นที่เคยเป็นมาในอดีต ให้เป็นสัตว์ที่ช่วยกู้วิกฤตเศรษฐกิจ เป็นแหล่งอาหารโปรตีน แรงงาน ที่ยั่งยืนของชาวชนบทและประชากรไทย…

“กาสรกสิวิทย์” โรงเรียนว่าด้วยการอนุรักษ์และพัฒนาควายไทย เกิดขึ้นมาจากสาย พระเนตรอันยาวไกลของสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ…สยามบรมราชกุมารี หากไม่เร่งฟื้นฟูเสียแต่วันนี้ ก็ไม่แน่ว่าในอนาคตควายไทยอาจจะสูญพันธุ์จากแผ่นดินไทยก็เป็นได้!!!

SCOOP@NAEWNA.COM

About these ads

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s


  • ขายยานอนหลับ: ขายยานอนหลับ ยานอนหลับแบบน้ำ, แบบเม็ด ทุกยี่ห้อราคาถ
  • nate: ปูนขาว ปูนขาวเพื่อใช้ในการเกษตร (Quick Lime) คุณสมบัติทางเ
  • แฟนบอลชาวเซราะกราว: ยังไงพวกเราชาวบุรีรัมน์ก็ยังเชียร์บุรีรัมย์ ยูไนเต

หมวดหมู่

%d bloggers like this: